Wat is een „spookwerknemer”?

spookSpookwerknemers heb je in verschillende soorten en maten. Een spookwerknemer is meestal iemand die bij een bedrijf op de loonlijst staat, loon betaald krijgt, maar er nooit werkt.

Meestal (maar niet altijd) gaat het hierbij om fraude.

In dit artikel een overzicht van een paar varianten.

De niet bestaande persoon

De meest voorkomende vorm van spookwerknemers is bedoeld om frauduleus geld uit een bedrijf te halen: de bedenker van de fraude bepaalt wat er met het loon van de verzonnen spookwerknemer gebeurt. Hij gebruikt het bijvoorbeeld als extra beloning voor zichzelf of een ander, met of zonder medeweten van de directie. Bijvoorbeeld om een dure hobby te betalen die zijn vrouw niet mag ontdekken, zoals een buitenvrouw, of om gezellig coke te kunnen snuiven met de voltallige directie.

Over het loon van spookwerknemers moeten gewoon premies en belastingen betaald worden via de loonheffing, het is dus een vrij „dure” manier van oplichten. Maar bij salarisbetalingen gaat het om grote bedragen en in Nederland willen we niet dat mensen elkaars salaris weten, daarom valt deze vorm van fraude in een bedrijf met wat personeel minder snel op dan fraude met bijvoorbeeld valse facturen.

(Waar ik in dit artikel „bedrijf” schrijf, kan je natuurlijk ook „overheidsinstelling” lezen.)

Voorbeeld India:

De fraude werd ontdekt toen Sain in augustus een biometrisch systeem invoerde om de aanwezigheden op te tekenen. Daaruit bleek dat er 104.241 werknemers actief waren terwijl er 127.094 betaald werden. Een woordvoerder verklaarde dat ambtenaren een lijst van ‘spookwerknemers’ hadden opgesteld om zo gemeentegeld te verduisteren.

Bron: New Delhi betaalt 23.000 ‘spookwerknemers’

Voorbeeld Interview NSS:

De fraude vond plaats met buitenlandse telefonisten van het internationale belkantoor in Amsterdam. De telefonisten werden niet uitgeschreven na ontslag. De personeelsplanner roosterde de werknemers zelfs met enige regelmaat in.

Bron: Onderzoeker Interview NSS betaalde spookpersoneel

Voorbeeld Engeland:

Voorbeeld Almere:

Als ik had geweten dat ik in deze shit terecht zou komen, met journalisten die jaren later aan de lijn hangen, had ik dit niet gedaan. Ik ben zuinig op mijn goede naam. Nu kom ik in een verkeerd daglicht te staan en word ik geassocieerd met boevenpraktijken. Heel jammer.

Bron: Almeers raadslid had dubbel salaris

De medewerker die niet meer hoeft te komen

Misschien ken je ze uit ervaring: bedrijven hebben medewerkers die je misschien maar één of twee dagen per jaar op kantoor ziet (bijvoorbeeld: om het kerstpakket op te halen), maar die wel gewoon in vaste dienst zijn. Ze hoeven, met medeweten van de baas, niet te verschijnen op het werk.

Het gaat dan bijvoorbeeld om grote bedrijven waar:

  • een excentrieke oudere werknemer ooit een enorm winstgevende uitvinding gedaan heeft voor zijn baas;
  • de manager bij een andere oplossing zijn targets niet zou halen;
  • men dit gebruikt als alternatieve VUT.

In kleinere bedrijven kan het bij dit type spookwerknemer bijvoorbeeld om directe familieleden van de eigenaar gaan.

Sofinummer van een ander

Soms „leent” iemand zijn Sofinummer (of BSN-nummer, zoals het tegenwoordig eigenlijk heet) uit aan een ander. Een illegale buitenlander kan zo in Nederland werken — krijgt loon en betaalt zelfs gewoon belasting. Als hij/zij klaar is met werken en terug gaat naar het buitenland, heeft de rechtmatige eigenaar van het Sofinummer — zonder daar zelf iets voor te hoeven doen — een „arbeidsverleden” opgebouwd en kan hij/zij daarmee een uitkering aanvragen.

Uit ons onderzoek blijkt dat ze hun sofi-nummer ter beschikking hebben gesteld om anderen te laten werken om zo een arbeidsverleden op te bouwen, om vervolgens aanspraak te kunnen maken op een uitkering.
Bron: Omvang van sofi-fraude alarmerend

De werkgever hoeft er niet eens van op de hoogte te zijn dat een van zijn werknemers onder een valse naam werkt.

Onbekend personeel

Dit is een compleet andere vorm van spookwerknemers: soms beweert iemand zelf werknemer te zijn, terwijl de werkgever van niets weet.

Dit zou kunnen kloppen: er bestaat bijvoorbeeld een bescherming voor werknemers, waardoor een tijdelijk contract automatisch een vast contract geworden kan zijn.

Advertenties

2 gedachtes over “Wat is een „spookwerknemer”?

  1. De link hierboven in de rubriek  „Sofinummer van een ander” komt uit 2002. Dat deze manier van frauderen nog steeds bestaat blijkt uit een uitslag van de rechtbank van Maastricht van gisteren:

    Om te kunnen reizen en werken werd […] gebruikt gemaakt van identiteitsbewijzen van in Nederland legaal verblijvende personen. Uit onderzoek is gebleken dat het paspoort van verdachte in het bezit is geweest en gebruikt is door […] vrouwen die vanuit Nigeria naar Nederland zijn gereisd en […] hebben gewerkt.

    Verdachte heeft hieromtrent verklaard dat zij in 2009 in een kapperszaak […] in Maastricht haar haren liet doen. De eigenaresse van de zaak […] heeft op enig moment tegen haar gezegd dat ze sterk op haar nichtje leek. Dat nichtje zou […] in afwachting zijn van geldige verblijfspapieren. Zonder deze papieren zou het nichtje niet mogen werken en [de eigenaresse] heeft toen aan verdachte gevraagd of haar nichtje het paspoort van verdachte kon lenen om in de tussentijd alvast te gaan werken om zo geld te verdienen

    Bron: LJN: BV2672, Rechtbank Maastricht , 03/700356-10

    In dit proces is de eigenaar van het uitgeleende paspoort overigens vrijgesproken.

  2. Een voorbeeld uit 2010, waarbij de spookwerknemers niet alleen niet werkten, maar ook nog een paar andere dingen niet deden:

    Om voor de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) te voldoen aan de inkomenseis werden er met schoonmaak- en horecabedrijven valse dienstverbanden opgesteld. In werkelijkheid hebben de vrouwen nooit voor deze bedrijven gewerkt.

    De betrokken Pakistani en Afghanen zijn Nederland binnengekomen als student, terwijl het vermoeden is dat zij nooit hier hebben gestudeerd
    De vrouwen en de Pakistani en Afghanen stonden geruime tijd ingeschreven in het bevolkingsregister van een Nederlandse gemeente om aan te tonen dat ze samenwoonden. Met dit gegeven en de valse arbeidsovereenkomst bemachtigden de Pakistani en de Afghanen een verblijfsdocument voor onbepaalde tijd.

    Bron: Zes relatiezwendelaars gearresteerd

Vertel jouw mening

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s