Mensen worden (niet) steeds ouder

apenpak pakwerkerAl mijn hele leven zegt men dat „mensen steeds ouder worden”, maar als dat waar was dan zouden er nu mensen van 150 jaar oud rond moeten lopen. In werkelijkheid werden werknemers in Nederland meestal gemiddeld ongeveer 76 jaar oud.

De laatste paar jaar is de levensverwachting ineens wel echt gaan stijgen, maar wie garandeert dat dit zo blijft?

Levensverwachting

Je kunt heel veel plannen in het leven, maar probleem blijft dat de meeste mensen vooraf niet precies weten wanneer het zal eindigen. Dus sluit je voor je oude dag een pensioenverzekering af die uitbetaalt zo lang je leeft. Verzekeraars kunnen deze onzekerheid uitsmeren over hun hele klantenbestand en daarom kunnen zij zich wel aan voorspellingen wagen.

CBS cijfers

Als je de grafieken van de levensverwachting bestudeert, zie je dat de tweede helft van vorige eeuw de levensverwachting van Nederlandse mannen eigenlijk constant is gebleven, dus tientallen jaren veranderde er praktisch niets aan de levens­verwachting. De uitspraak „mensen worden steeds ouder” is meestal niet waar, het is altijd meer een marketingslogan geweest dan een statistische waarheid.

Dat bleef zo tot het huidige millennium: de afgelopen 10 jaar is er ineens wél een spectaculaire toename van de levensverwachting te zien.

WikiPedia vat dit fenomeen als volgt samen:

Op basis van CBS cijfers uit 2008, die toch voor Nederland een vrij sterke stijging van de waargenomen levensduur lieten zien (een stijging met 1,4 maanden per jaar, met vooral gunstige ontwikkelingen in de bestrijding van hart- en vaatziekten […]

(bron)

Het klinkt heel onschuldig als je „1,4 maanden per jaar” zegt, alsof het gewoon gaat om de grote vakantie. Maar dat is wel even 11,7 procent toename per jaar en als je dat zou krijgen als rendement op beleggingen dan zou je dik tevreden zijn.

Pensioenen

Ondanks de winsten wilde bedrijfsleven en politiek de pensioenleeftijd op 65 jaar houden. „Mensen worden steeds ouder” zorgde dat werknemers daar niet tegen protesteerden. Omdat het goed ging op de beurs kon een deel van het gespaarde pensioen zelfs worden teruggegeven aan de werkgevers. Iedereen was tevreden.

De gestegen levensverwachting is een serieus probleem voor de pensioenen, veel groter dan de vergrijzing: vergrijzing zie je al 65 jaar van tevoren aankomen. Voor het pensioen betaalt iedereen zelf premie uit zijn loon — het is dus geen gratis geld — maar die paar extra „maanden per jaar” zorgen er voor dat er ineens pakweg 25% meer geld nodig is om de pensioenen te kunnen betalen. En het gaat dan om 25% van waar mensen 35 jaar lang voor gespaard hebben!

Ziektekosten

Is er ook een reden aan te wijzen, waarom mensen nu ineens langer gaan leven?

Wat je ziet in de periode dat mensen (eindelijk) langer gingen leven, is dat de kosten van de gezondheidszorg gigantisch gestegen zijn. Ik rekende voor mezelf al eens uit dat ik nu 7 keer zoveel ziektekostenpremie betaal als 10 jaar geleden.

Het lijkt er op of oud worden een keuze geworden is — een keuze met een enorm prijskaartje voor de maatschappij.

Advertenties

5 gedachtes over “Mensen worden (niet) steeds ouder

  1. De gevolgen van een hogere leeftijd voor de AOW en voor ziektekosten zijn duidelijk. Het is maar de vraag of dat ook geldt voor pensioenfondsen.

    Je zou het niet verwachten, maar met het middelen van de levensverwachting kan je heel creatief zijn:
    • Bedoel je de levensverwachting van de mensen die nu 65 worden, of bedoel je de levensverwachting van mensen die nu geboren worden?
    • Neem je als pensioenfonds bijvoorbeeld de mensen mee die sterven vóór hun 65e? Door deze niet te noemen stijgt de gemiddelde leeftijd flink (de kosten lijken hoger) en verzwijg je opbrengsten voor het fonds;
    • Neem je mensen mee die nooit in een pensioenfonds gezeten hebben, omdat ze als kind overleden zijn?

    Er zijn veel factoren die je moet combineren om voorspellingen te kunnen doen over levensverwachting: mensen die in de toekomst met pensioen gaan begonnen op steeds jongere leeftijd met zonnebanken, vliegvakanties, sporten, kantoorstress, roken, alcohol, mobiel bellen, regelmatig gebruik van illegale drugs, benzine met loodtoevoeging en varkensvlees uit megastallen.

    Ik noemde in de rubriek „Wie is Blafhert” dat kennissen met een drukke eigen zaak zo vaak al voor hun 65e last kregen van hun hart. Bij pensioenen kan je je dus afvragen of de mensen die de hoogste leeftijd bereiken wel de mensen zijn met de hoogste pensioenen — of zijn dit misschien nabestaanden, uit een periode dat de partner nog niet zelf buiten de deur ging werken?

    Mensen leven gemiddeld nog 12 jaar na hun pensionering, maar ik zou het niet vreemd vinden als het totaalbedrag aan uit te keren pensioen al na 10 jaar gehalveerd zou zijn.

    Vrouwen uit Hongerwinter sterven jonger
    Opnieuw stijging euthanasiegevallen

    -update-
    Het blijkt dat van alle mensen die pensioen ontvangen elk jaar ongeveer 7% overlijdt. Dat betekent dat het zelfs nog net iets korter duurt dan 10 jaar tot de helft afgevallen is.

  2. -update-
    Er blijken twee bijzondere effecten bekend te zijn:
    „Ervaringssterfte”: vrouwen die een pensioen opbouwen (dus die kunnen werken) leven langer dan het gemiddelde;
    „Bedragensterfte”: mensen met een hoger pensioen hebben een grotere kans oud te worden.

    Zie ook: Towers Watson

    Verder: 15% van alle mensen haalt de 65 niet.
    Tot in de jaren ’80 was dit zelfs 25%.

    Zie ook: CBS StatLine.

  3. In alle stilte heeft het cbs de levensverwachting intussen naar beneden aangepast. De drukte die je nu rond de pensioenen hoort, slaat voor wat betreft het „steeds ouder worden” voornamelijk op mensen die geboren zijn tussen pakweg 2000 en 2009. Voor dit probleem moeten we dus geld gereserveerd hebben vanaf circa het jaar 2076.

  4. Er zijn 2 belangrijke redenen dat de levensverwachting de afgelopen decennia lijkt te zijn gestegen: er zijn veel minder kinderen die jong overlijden en er zijn vele malen meer mensen die extreem oud worden. Maar vanwege dat laatste is het in de praktijk nog steeds zo dat de meeste mensen al jaren voordat ze de gemiddelde leeftijd bereikt hebben overlijden.

    Het vergrijzingseffect lijkt veel groter dan het is, doordat vrouwen tegenwoordig op een latere leeftijd kinderen krijgen dan vroeger. Statistici houden daar geen rekening mee; zij rekenen alleen met gegevens over moeders als ze minstens 50 jaar oud zijn!

Vertel jouw mening

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s