Het is de strijkstok die de muziek maakt

apenpak pakwerker„Zonder een goede strijkstok komt er nooit mooie muziek uit een viool” hoorde ik laatst de directeur van een goed doel zeggen–een nette manier om dit onder woorden te brengen.

Omdat ik van plan ben om in de toekomst zelf ook een anbi op te richten, wil ik weten wat zo een normale breedte voor de strijkstok is–ik wil natuurlijk als nieuwkomer niet meteen uit de toon vallen.

Waar komt het geld dat goede doelen te besteden hebben eigenlijk vandaan?

Televisiegeld

Nederlands’ eerste grote inzamelingsactie op televisie, of telethon zoals de Amerikanen het noemen, was „Open Het Dorp” met Mies Bouwman. De eerste keer was het een fantastische prestatie, om zoveel mensen en bedrijven belangeloos te laten meewerken aan de actie. Alle medewerkers schonken hun honorarium aan het goede doel.

televisieOok volgende keer moesten de krachten gemakkelijk vereend kunnen worden, om na een grote ramp snel een telethon te organiseren: mensen maakten er hun beroep van en er werd een nieuwe industrie geboren. Goede doelen konden dankzij de medewerking van televisie een groot publiek bereiken, de televisie kreeg een avond aangeboden die goedkoop te produceren was — de ene hand wast de andere. Consultants kunnen tegen een „gunstig tarief” adviseren op welke manier je zo veel mogelijk donaties uit de televisiekijkers kunt krijgen. Er bestaat een vreemd soort wederzijdse afhankelijkheid: niet langer werd al het honorarium geschonken aan het goede doel maar in ruil daarvoor stond dan wel het hele spel al in de steigers voor de volgende ramp. Het enige wat eigenlijk nog ontbreekt is de ramp zelf, maar een uitzending kan je desondanks wel alvast vooruit plannen.

Overheidsgeld

Lang niet al het geld van goede doelen is afkomstig van donateurs, er gaat ook heel veel belastinggeld naar dit soort instellingen. Giften die je doet aan een goed doel, zijn van de belasting aftrekbaar (dus als je minder gegeven had, dan had je meer belasting moeten betalen) en bij grote publieksacties worden giften vaak door de overheid verdubbeld–ook de giften die van bijvoorbeeld lokale overheden afkomstig zijn. Daarnaast gaat nog rechtstreeks geld van de overheid naar goede doelen. Het blijkt dat bij sommige grotere organisaties daardoor meer dan de helft van de inkomsten rechtstreeks afkomstig is van overheden. Maar in deze overheidsbijdragen wordt de laatste tijd wel flink gesneden, ik denk dat ik een overheidsbijdrage voor mijn eigen anbi wel op mijn buik kan schrijven.

De strijkstok

roze Porsche 911 Carrera S met Pink Ribbon logoDe „strijkstok” is een term die men al heel lang gebruikt bij goede doelen, om aan te geven welk deel van het geld dat aan een stichting geschonken is, niet uitgegeven wordt aan het benoemde goede doel. Er moeten immers ook kopietjes gemaakt worden en voor het 5 dagen per week aannemen van de telefoon op kantoor vind je geen onbetaalde vrijwilligers.

Zijn er officiële normen voor de strijkstok?

De „25 procentregeling” zegt dat een goed doel 25% van alle ontvangen donaties mag betalen aan studenten, om ze op straat of telefonisch nieuwe donateurs te laten zoeken–opmerkelijk genoeg mag dat ook als het werk van deze studenten uiteindelijk weinig of niets extra opbrengt. Er is geen rechtstreekse relatie tot de opbrengst, dus het kan bijvoorbeeld gebeuren dat een goed doel de complete opbrengst van SMS-donaties uitbetaalt aan belstudenten. Sommige bestuurders vinden trouwens dat dit percentage zelfs nog omhoog zou moeten.

Behalve de wervingskosten waar de vorige alinea over gaat, zijn er natuurlijk nog veel andere kosten. Je kunt het ook vanaf de andere kant benaderen: welk bedrag wordt wél besteed aan het gekozen goede doel? De rest is dan de strijkstok. Bij een van de eerste goede doelen waarvan ik de cijfers zag, ging 73% van de giften niet naar het goede doel. In eerste instantie dacht ik dat dit een slechte score was, maar het blijkt dat dit juist een goede score is. Het is namelijk heel normaal dat 50% van de giften in Nederland blijft hangen, met een beetje zoeken vind je voorbeelden van stichtingen waar 90% tot 95% aan de strijkstok blijft hangen en er zijn enkele grote (!) goede doelen die zelfs maar 1 procent of minder van het gedoneerde bedrag daadwerkelijk aan het gekozen goede doel besteden. Een veel groter deel van de donaties wordt gebruikt voor communicatie.

Vertel jouw mening

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s